چگونه کلمه کلیدی مقاله را انتخاب کنیم و دیده شویم؟

گاهی شما احساس می‌کنید مقاله‌تان در میان میلیون‌ها متن دیگر گم می‌شود و کمتر از انتظار دیده می‌شود. این وضعیت در عصر اینترنت رایج می‌شود، زیرا پژوهش خوب به‌تنهایی کافی نیست و پیدا شدن هم اهمیت پیدا می‌کند. شما می‌توانید با انتخاب درست «کلمه کلیدی» و رعایت اصول (SEO) کمک کنید تا موتورهای جستجو و پایگاه‌ها مقاله را مرتبط‌تر تشخیص دهند و آن را آسان‌تر نمایش دهند.

چرا کلمه کلیدی مقاله اهمیت دارد؟

کلمه کلیدی مقاله، واژه‌ها یا عبارت‌هایی را شامل می‌شود که ماهیت مقاله را نشان می‌دهد و موضوع و روش را قابل تشخیص می‌کند. این کلمات مقاله را قابل جستجو می‌کند و می‌تواند به دیده شدن و در نتیجه به افزایش احتمال استناد کمک کند. خواننده معمولاً همان واژه‌هایی را در گوگل یا پایگاه‌هایی مانند PubMed تایپ می‌کند که به ذهنش می‌رسد و شما باید کلمات نزدیک به همان زبان رایج را در فهرست Keywords قرار دهید.

سئو (SEO) در مقاله علمی چگونه عمل می‌کند؟

«بهینه‌سازی موتور جستجو» یا (SEO) زمانی اتفاق می‌افتد که شما به موتورهای جستجو کمک می‌کنید مقاله را برای عبارت‌های جستجوی مشخص «مرتبط» بداند. شما این کار را با انتخاب راهبردی Keywords انجام می‌دهید تا با واژه‌های جستجوی کاربران هم‌خوانی ایجاد شود. این هم‌خوانی شانس نمایش مقاله را در جایگاه بهتر افزایش می‌دهد، زیرا مقاله در میان فهرست بلند نتایج بهتر دیده می‌شود.

شما باید به یاد داشته باشید که بسیاری از جستجوها در پایگاه‌هایی انجام می‌شود که فقط عنوان، فهرست نویسندگان و چکیده را نشان می‌دهد. شما وقتی کلمات کلیدی را فقط در بخش Keywords می‌گذارید، ممکن است در برخی مسیرهای کشف، کمتر دیده شوید، بنابراین شما باید مطمئن شوید که واژه‌های کلیدیِ اصلی در عنوان و چکیده هم به شکل طبیعی حضور دارد.

تعادل در انتخاب Keywords: نه خیلی کلی و نه خیلی محدود

شما باید بین عمومی‌بودن و تخصصی‌بودن تعادل برقرار کنید تا جستجو نه بی‌هدف شود و نه بیش‌ازحد بسته شود. اگر شما تک‌واژه‌های زیادی انتخاب کنید، نتایج خیلی کلی می‌شود و مقاله در انبوه نتایج گم می‌شود. اگر شما عبارت‌های خیلی طولانی و بسیار محدود انتخاب کنید، مقاله فقط در جستجوهای خاص دیده می‌شود و پیدا شدن دشوارتر می‌شود. شما می‌توانید بیشتر از عبارت‌های دو یا چندکلمه‌ای استفاده کنید تا معنا دقیق‌تر شود و در عین حال انعطاف جستجو حفظ شود.

شما باید از این تصور فاصله بگیرید که افزودن حجم زیادی از واژه‌های بسیار تخصصی اعتبار می‌آورد، زیرا این کار می‌تواند مخاطبان را به یک گروه کوچک محدود کند و شانس کشف‌پذیری را کم کند. شما می‌توانید اصطلاحات عمومی‌تر و رایج‌تر در مقالات را هم وارد کنید تا مقاله برای جمعیت ناهمگن‌تری قابل یافتن شود.

چرا نباید واژه‌های عنوان را در کلمات کلیدی تکرار کنید؟

بسیاری از ژورنال‌ها توصیه می‌کنند که شما واژه‌های عنوان را دوباره در فهرست کلمات کلیدی تکرار نکنید. نمایه‌سازها معمولاً عنوان را به‌طور خودکار ثبت می‌کنند و شما با تکرار، فرصت افزودن واژه‌های مکمل را از دست می‌دهید. شما باید کلماتی را انتخاب کنید که موضوع را تکمیل کند و به جنبه‌های مرتبط یا واژه‌های روش‌محور اشاره کند.

چرا باید کلمات کلیدی را آزمایش کنید؟

شما باید کلمات انتخابی را امتحان کنید تا بفهمید مقاله تا چه حد قابل یافتن می‌شود. شما می‌توانید کلمات را جستجو کنید و ببینید آیا نتایج، مقاله‌های بسیار مشابه را نشان می‌دهد یا نتیجه‌های نامرتبط را نمایش می‌دهد. این آزمون به شما اجازه می‌دهد کلمات را دقیق‌تر کنید یا کمی عمومی‌تر کنید. شما با همین جستجو می‌توانید دیدی از «رقبا» به دست آورید و بفهمید مقاله شما در کنار چه متن‌هایی قرار می‌گیرد.

چگونه از (MeSH) برای یافتن کلمه کلیدی پزشکی استفاده کنید؟

اگر مقاله شما پزشکی است، شما می‌توانید از (MeSH) یا «Medical Subject Headings» استفاده کنید، زیرا (MeSH) برای نمایه‌سازی در MEDLINE/PubMed به کار می‌رود و بسیاری از ژورنال‌ها هم کلمات کلیدی مبتنی بر (MeSH) را می‌خواهند. شما باید قبل از انتخاب نهایی، دستورالعمل ژورنال هدف را بررسی کنید تا تعداد و قالب Keywords را مطابق همان راهنما تنظیم کنید.

(MeSH on Demand) چه کمکی می‌کند؟

استفاده از (MeSH on Demand) می‌تواند از متن‌هایی مانند چکیده، واژه‌های (MeSH) را پیشنهاد بدهد و شروع انتخاب را سریع‌تر کند. این ابزار از پردازش زبان طبیعی (NLP) و (MTI) استفاده می‌کند و نتیجه‌های ماشینی ارائه می‌دهد، بنابراین شما باید آن‌ها را با قضاوت علمی بازبینی کنید و مناسب‌ترین گزینه‌ها را بردارید. این ابزار فقط متن انگلیسی را می‌پذیرد و برای هر بار جستجو حدود ۱۰٬۰۰۰ کاراکتر را می‌تواند بررسی کند، بنابراین شما باید برای متن‌های طولانی‌تر چند بار جستجو انجام دهید.

(MeSH Browser) چگونه واژه دقیق را پیدا می‌کند؟

استفاده از (MeSH Browser) به شما اجازه می‌دهد واژه‌های (MeSH) را جستجو کنید و به سمت دقیق‌ترین heading بروید. شما باید با واژه‌های کوتاه یا عبارت‌های کوتاه شروع کنید و از وارد کردن جمله کامل یا عنوان مقاله پرهیز کنید. شما می‌توانید در بخش‌هایی مانند Annotation و Scope Note هم جستجوی متنی انجام دهید و گزینه دقیق‌تر را انتخاب کنید. شما می‌توانید با مرور ساختار (Trees) هم جایگاه واژه را در میان مفهوم‌های گسترده‌تر و محدودتر ببینید و عبارت ترجیحی با برچسب «MeSH Heading» را کپی کنید.

روش ترکیبی word cloud و (MeSH) چگونه عمل می‌کند؟

شما می‌توانید یک word cloud از متن بسازید تا واژه‌های پرتکرار را بدون تلاش دستی ببینید. شما در این روش متن را از نرم‌افزار واژه‌پرداز کپی می‌کنید و آن را در یک ابزار word cloud قرار می‌دهید و سپس با اجرای «Generate» خروجی را می‌بینید. بعد از آن، شما می‌توانید همان متن یا چکیده را در (MeSH on Demand) بررسی کنید تا واژه‌های استاندارد پیشنهاد شود. سپس شما می‌توانید دو فهرست را مقایسه کنید و کلماتی را انتخاب کنید که هم در متن برجسته است و هم با زبان نمایه‌سازی هم‌راستا است.

عنوان و چکیده چگونه با کلمات کلیدی هماهنگ می‌شود؟

شما باید عنوانی بنویسید که دقیق و کوتاه باشد و موضوع را روشن بیان کند، زیرا خواننده ابتدا عنوان را می‌بیند و تصمیم می‌گیرد. شما باید از عنوان‌هایی که بی‌جهت طولانی می‌شود دوری کنید و از عباراتی مانند «Investigation of…» یا «Study of…» هم پرهیز کنید تا عنوان مستقیم و شفاف بماند. شما باید تا حد امکان از مخفف‌ها، فرمول‌ها و عددهای غیرضروری دوری کنید تا عنوان برای خواننده خارج از حوزه هم قابل فهم شود. شما باید تلاش کنید یک یا دو کلمه کلیدی اصلی را در عنوان وارد کنید و آن‌ها را در ابتدای عنوان نگه دارید تا در نتایج جستجو بهتر دیده شود.

شما باید چکیده را هم طوری بنویسید که مستقل باشد و نکته‌های بنیادی را منتقل کند و با محتوای مقاله هم‌سو بماند. شما باید کلمات کلیدی را در چکیده به شکل طبیعی وارد کنید تا متن روان بماند و در پایگاه‌هایی که بر عنوان و چکیده تکیه می‌کنند، کشف‌پذیری بیشتر شود. شما باید از مخفف‌ها، پانوشت‌ها و ارجاع‌های ناقص در چکیده پرهیز کنید و چکیده را در محدوده واژه‌های مورد نیاز ژورنال نگه دارید، زیرا بسیاری از ژورنال‌ها حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ واژه را رایج می‌دانند. شما باید مهم‌ترین بخش‌های پژوهش را در چکیده بگویید و از پنهان کردن جذاب‌ترین نکته‌ها خودداری کنید، زیرا چکیده نقش «پیچ فروش» مقاله را ایفا می‌کند.

چگونه Keywords ضعیف را به Keywords بهتر تبدیل کنید؟

شما باید از انتخاب واژه‌های بسیار کلی مانند «انرژی» یا «اپتیک» بدون زمینه مشخص دوری کنید، زیرا این واژه‌ها محتوا را درست نشان نمی‌دهد. شما باید به سمت واژه‌هایی بروید که روش یا موضوع دقیق را نشان می‌دهد و مانند یک برچسب دقیق عمل می‌کند. وقتی شما برای یک موضوع، یک عبارت دقیق‌تر را جایگزین می‌کنید، شما احتمال دارد خواننده‌ای را جذب کنید که دقیقاً همان مسیر جستجو را دنبال می‌کند و به همین مقاله نیاز دارد.

چند کلمه کلیدی باید آماده کنید؟

بسیاری از ژورنال‌ها از شما سه تا پنج کلمه کلیدی می‌خواهند و برخی ژورنال‌ها سه تا هشت کلمه کلیدی می‌خواهند. شما می‌توانید پیش از سابمیت، یک فهرست بزرگ‌تر آماده کنید و حداقل هشت تا ده گزینه را به ترتیب اهمیت نگه دارید تا هنگام ارسال، انتخاب نهایی را مطابق دستورالعمل ژورنال انجام دهید. شما باید این فهرست را طوری بچینید که اگر ژورنال فقط سه کلمه خواست، شما بتوانید سه گزینه اول را انتخاب کنید و اگر ژورنال دامنه بیشتری خواست، گزینه‌های بعدی هم آماده باشد.

چگونه از مقایسه جستجوها ایده بگیرید؟

شما می‌توانید با ابزارهایی مانند Google Trends روند جستجوی دو واژه را مقایسه کنید و ببینید کدام عبارت بیشتر استفاده می‌شود. شما باید این نکته را هم در نظر بگیرید که گوگل فقط توسط پژوهشگران استفاده نمی‌شود و کاربران عمومی هم در آن حضور دارد. شما می‌توانید در PubMed هر واژه را جداگانه جستجو کنید و تعداد مقاله‌های مرتبط را مشاهده کنید تا تصویر روشن‌تری از کاربرد واژه در ادبیات داشته باشید و انتخاب آگاهانه‌تر انجام دهید.

جمع‌بندی و چک‌لیست سریع انتخاب کلمه کلیدی

شما اگر می‌خواهید مقاله‌تان راحت‌تر پیدا شود، باید انتخاب کلمه کلیدی را مرحله‌ای و آزمون‌محور انجام دهید:

• شما باید مفهوم‌های اصلی مقاله را مشخص کنید و واژه‌های مهم را از متن استخراج کنید.

• شما باید تعادل بین واژه‌های عمومی و تخصصی را حفظ کنید و از تک‌واژه‌های زیاد و عبارت‌های خیلی بلند پرهیز کنید.

• شما باید از تکرار مستقیم واژه‌های عنوان در Keywords کم کنید و واژه‌های مکمل و روش‌محور را اضافه کنید.

• شما باید کلمات را جستجو کنید تا نتایج مشابه و رقبا را ببینید و انتخاب را اصلاح کنید.

• شما می‌توانید از (MeSH on Demand) و (MeSH Browser) کمک بگیرید و واژه‌های استاندارد (MeSH) را به کار ببرید.

• شما می‌توانید word cloud و (MeSH) را ترکیب کنید تا فهرست نهایی با متن و نمایه‌سازی هماهنگ شود.

• شما باید تعداد کلمات کلیدی را با دستورالعمل ژورنال هماهنگ کنید و چند گزینه اضافه را برای تصمیم نهایی آماده نگه دارید.

وقتی شما این مراحل را اجرا می‌کنید، شما شانس دیده شدن مقاله را افزایش می‌دهید و مسیر یافتن مقاله را برای خواننده کوتاه‌تر می‌کنید.